ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ/ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 17 ਜੂਨ (2026): ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਹੁਣ ਯੁੱਧ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਥਿਆਰ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਖੁਦ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੱਡਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ (Use of AI in War) ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਐਲੋਨ ਮਸਕ ਦੀ ਕੰਪਨੀ xAI ਦੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਟੂਲ ‘ਗ੍ਰੋਕ’ (Grok) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਆਂ ਵਿਭਾਗ (DoJ) ਵੱਲੋਂ 15 ਜੂਨ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਐਲੋਨ ਮਸਕ ਦੇ ਮੈਮਫ਼ਿਸ ਸਥਿਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਡੇਟਾ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਗੈਸ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕਰਨ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਉੱਪਰ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਹੇਠ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮਾਵੇਨ ਅਤੇ 96 ਘੰਟਿਆਂ ਦਾ ਘਾਤਕ ਹਮਲਾ
ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਦਲੀਲ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪੈਂਟਾਗਨ (ਅਮਰੀਕੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ) ਦੇ ਏਆਈ ਮੁਖੀ ਕੈਮਰਨ ਸਟੈਨਲੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਗਵਾਹੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ। ਸਟੈਨਲੀ ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜ ਦੇ ਖ਼ੁਫ਼ੀਆ ‘ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮਾਵੇਨ’ (Project Maven) ਦੇ ਤਹਿਤ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਲਈ ‘ਗ੍ਰੋਕ ਗੌਵ’ (Grok Gov) ਮਾਡਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਐਂਥ੍ਰੋਪਿਕ ਦੇ ਕਲਾਉਡ ਮਾਡਲਾਂ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ।
ਪੈਂਟਾਗਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ‘ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਐਪਿਕ ਫਿਊਰੀ’ (Operation Epic Fury) ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਏਆਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ 96 ਘੰਟਿਆਂ (4 ਦਿਨਾਂ) ਦੇ ਅੰਦਰ 2,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟੀਚਿਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ 2,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਸਟੀਕ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ। ਸਟੈਨਲੀ ਨੇ ਐਲੋਨ ਮਸਕ ਦੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਮਾਡਲ ਨੇ ਫੌਜੀ ਓਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਗਤੀ, ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਫੁੰਡਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਕਈ ਗੁਣਾ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਮਸਕ ਦਾ ਬਚਾਅ?
ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਆਂ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ xAI ਦੇ ਡੇਟਾ ਸੈਂਟਰ ਵਿਰੁੱਧ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਇਹ ਕੇਸ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ, ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਮੁਕੱਦਮਾ ਉਸ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਸਪਲਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੁਪਰਕੰਪਿਊਟਰਾਂ ਅਤੇ ਏਆਈ ਨਵੀਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤਕ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ‘ਤੇ ਪਵੇਗਾ।
ਕੀ ਹੈ ਐਲੋਨ ਮਸਕ ਵਿਰੁੱਧ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ?
ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਸਥਾ NAACP ਨੇ ਐਲੋਨ ਮਸਕ ਦੀ ਕੰਪਨੀ xAI ਵਿਰੁੱਧ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਮਸਕ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਰਜਨਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਗੈਸ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ‘ਸਾਫ਼ ਹਵਾ ਐਕਟ’ (Clean Air Act) ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਉਲੰਘਣਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ-ਅਮਰੀਕੀ (ਕਾਲੇ) ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, xAI ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੈਸ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਪੱਕੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਅਸਥਾਈ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ (ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਲਿਜਾਣ ਯੋਗ) ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਸਾਫ਼ ਹਵਾ ਐਕਟ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਉਦਯੋਗਿਕ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਸੰਸਾਰ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਮੁੱਖ ਖ਼ਬਰਾਂ
- ਪ੍ਰਿੰਸ ਜਾਰਜ ਦਾ ਨਵਾਂ ਵੀਆਈਪੀ ਸਕੂਲ: ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਪ੍ਰਿੰਸ ਜਾਰਜ ਹੁਣ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੀਆਈਪੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨਗੇ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਕੂਲ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਫੀਸ ਸੁਣ ਕੇ ਹਰ ਕੋਈ ਹੈਰਾਨ ਹੈ।
- ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਦਾ ਫਰਾਂਸ ਦੌਰਾ: ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਉਸ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਿਜ਼ੌਰਟ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿੱਥੋਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਰਿਸ ਕੇ 15 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣਨ ਵਾਲਾ ਸ਼ੁੱਧ ਕੁਦਰਤੀ ਮਿਨਰਲ ਵਾਟਰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 140 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਲਖਨਊ ਮੈਟਰੋ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ: ਲਖਨਊ ਮੈਟਰੋ ਨੇ ਬਾਰਾਬੰਕੀ, ਅਯੁੱਧਿਆ, ਉਨਾਓ ਅਤੇ ਮੋਹਨਲਾਲਗੰਜ ਤੱਕ ਫੈਲੇ 10 ਨਵੇਂ ਰੂਟਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਹੁਲਾਰਾ ਮਿਲੇਗਾ।
